dinsdag, 11 december 2018

In december 2018 bestaat het Postcode Loterij Fonds voor journalisten beheerd door Free Press Unlimited 10 jaar. Journalist Lennart Hofman, die meerdere malen op reis ging met steun van het fonds, vertelt wat het fonds voor zijn werk betekent.

Door Lennart Hofman

Het Postcode Loterij Fonds heeft mij erg geholpen de verhalen te maken die ik graag maak. Zonder dat geld had ik die verhalen eigenlijk niet kunnen maken, en waarschijnlijk was ik dan ook geen journalist meer. Want zelfs met financiële steun is het bijna niet te doen om als beginnende buitenlandjournalist aan de bak te komen. Inmiddels gaat het iets makkelijker omdat ik wat meer ervaring, opdrachtgevers en betere apparatuur heb. Maar als je net begint en dat niet hebt, ben je veroordeeld tot een armoedig bestaan, als je het al redt. En dat wordt steeds erger.

Redacties zonder budget

Ik hoor steeds vaker dat redacties mijn verhalen niet meer kunnen betalen omdat hun budget op is en de prijzen die worden betaald dalen. Redacteuren schamen zich er niet meer voor om 200 euro te bieden voor een diepgaande buitenlandreportage uit oorlogsgebied, inclusief foto's en videomateriaal. Laatst had ik zelfs een redacteur die verwachtte dat hij voor 200 euro zo'n verhaal exclusief kreeg. Dat zou dan betekenen dat ik het in geen ander land meer mocht publiceren. Maar om alles financieel rond te krijgen moet ik in ongeveer vijf verschillende landen publiceren (meestal Nederland, België, Zweden, Noorwegen en Denemarken).

Zonder fonds geen verhaal

Het fonds is voor mij dus heel erg noodzakelijk, en eigenlijk vind ik dat best treurig. Liever zou ik gewoon mijn verhalen verkopen en daarvan leven. Want nu heb ik soms het gevoel dat het lucratiever is om een fonds aan te vragen dan een journalistiek stuk te schrijven. En dat voelt niet goed. Voor mij is het fonds eigenlijk onderdeel geworden van mijn 'bedrijfsmodel'. Ik reken er min of meer op dat ik één keer per jaar een bedrag krijg om een serie verhalen te maken waarin ik de diepte in kan gaan, en ik bouw mijn belangrijkste plannen daaromheen. Het geld gebruik ik dan ook om de verhalen te maken die ik echt belangrijk vind, maar ook duur zijn en extra tijd kosten, zoals verhalen uit Jemen, West-Papoea of over de Rohingya in Birma (voor de genocide). Die verhalen zouden zonder financiële steun nooit gemaakt zijn.

Bijzondere reis

Het meest bijzondere verhaal wat ik met steun van het fonds heb gemaakt komt uit West-Papoea. Samen met de Zweedse fotograaf Andreas Stahl reisden we via Papoea-Nieuw-Guinea dwars door de jungle naar Indonesië om een van de laatste Papoea onafhankelijkheidsbewegingen te bezoeken. We waren de eerste journalisten die dat was gelukt. Het meest bijzondere aan die reis was dat zij mij vertelden dat ze eigenlijk al bijna 60 jaar aan het wachten waren op de terugkeer van Nederlanders die hen zouden helpen. Het verbaasde mij heel erg dat wij in Nederland zo weinig weten over onze voormalige kolonie, en hoe nauw zij zich nog met ons verbonden voelen.

Dat ik het verhaal van hun lijden kon vertellen vond ik erg belangrijk. Zonder steun van het fonds had ik dat niet kunnen doen. Ik was op dat moment namelijk helemaal blut, en we hebben in Papoea Nieuw Guinea zelfs aan mensen op straat moeten vragen of we bij hen mochten overnachten omdat we geen geld meer hadden voor onderdak en zelfs eten. Maar toen het geld binnen was van ons eerste verhaal kwam alles toch nog goed. Want vanaf dat moment verkochten de verhalen beter en verdienden we genoeg om door te gaan. En inmiddels hebben we genoeg opdrachtgevers om door te gaan met het maken van verhalen die we belangrijk vinden.

 

Lees meer van Lennart Hofman en zijn ervaringen tijdens de reportagereizen die hij maakte met steun van het Postcode Loterij Fonds:
De opkomst van Islamitische Staat in de Filipijnen
'Het gaat lukken'
Op jacht naar vergeten verhalen