Guatemala heeft een lange geschiedenis van corruptie. Maak je dit als journalist openbaar, dan bestaat het antwoord vaak uit bedreigingen en fysiek geweld. Maar digitaal nieuwsplatform Nómada buigt niet, met krachtige verhalen brengt ze corruptie- en verduisteringszaken aan het licht. Free Press Unlimited geeft financiële steun voor extra veiligheidsmaatregelen.

De journalisten van Nómada willen Guatemalteken in staat stellen de elite ter verantwoording te roepen. Hiervoor doen zij onafhankelijk journalistiek onderzoek. Zo ontdekten ze hoe parlementariërs samenspanden om met nieuwe regels de Hoge Kiesraad buitenspel te zetten. Deze raad was juist in 2015 geïnstalleerd omdat de bevolking meer transparantie eiste in het electorale proces.

Nómada publiceerde geheime opnames en met de kritische blik van miljoenen Guatemalteken en de internationale gemeenschap op zich gericht, moesten de parlementariërs wel inbinden. De motie werd ingetrokken.

Veiligheidsmaatregelen houden Nómada in de lucht

Met haar gedurfde aanpak trekt Nómada’s website maandelijks 600.000 bezoekers; vooral jongeren, maar ook politici, beleidsmakers en CEO’s.

Dat niet iedereen blij is met de groeiende aandacht voor Nómada’s onthullingen bleek in 2017, toen de website gehackt en geblokkeerd werd en de privé-tweets van de hoofdredacteur op straat belandden. De redactie werd na een veiligheidsbeoordeling door onder andere een VN-orgaan aangeraden zelfbeschermingsmaatregelen te nemen.

Met financiële steun van Free Press Unlimited verbeterde de redactie van Nómada haar veiligheid. Ze hebben nu kogelwerend glas, een gepantserde auto, extra beveiliging voor de website en ze krijgen training in digitale veiligheid.

Dat is geen overbodige luxe in een land waar sinds 2013 19 journalisten gewelddadig om het leven zijn gekomen. Autoriteiten zijn traag in het nagaan of deze moorden verband houden met journalistieke werkzaamheden, wat weer leidt tot straffeloosheid en zelfcensuur bij journalisten.

De gedegen onderzoeksjournalistiek van Nómada biedt de inwoners van Guatemala een inkijkje in de veelal corrupte politiek en dwingt machthebbers verantwoording af te leggen. Met algemene verkiezingen in het verschiet in 2019 kan deze informatie voor inwoners bepalend zijn in hun beslissing bij de stembus. Het is een zware verantwoordelijkheid voor de journalisten van Nómada, die ze uit moeten kunnen voeren zonder gevaar voor eigen leven.