Persvrijheid in Italië steeds verder onder druk, waarschuwt MFRR
De persvrijheid in Italië is de afgelopen twee jaar verder verslechterd, volgens de Media Freedom Rapid Response (MFRR)-coalitie, waar Free Press Unlimited deel van uitmaakt. De waarschuwing volgt op een belangenbehartigingsmissie naar Rome op 9 en 10 maart, waar MFRR-partners spraken met journalisten, maatschappelijke organisaties en autoriteiten.
Ondanks sterke grondwettelijke waarborgen voor persvrijheid wordt het medialandschap door verschillende ontwikkelingen verzwakt. Zo is er sprake van toenemende politieke invloed op de publieke omroep RAI, spyware-surveillance van journalisten, juridische intimidatie via SLAPP-rechtszaken en aanhoudende zorgen over mediapluriformiteit.
Volgens MFRR-partners roept de aanhoudende controle van de Italiaanse regering over benoemingen en het bestuur van RAI serieuze vragen op over de naleving van de Europese Media Freedom Act, die lidstaten verplicht de onafhankelijkheid van publieke omroepen te waarborgen.
Daarnaast viel Italië in 2025 op als het enige EU-land waar nieuwe spywaregevallen tegen journalisten werden gedocumenteerd. In een bevestigd geval werd de telefoon van Francesco Cancellato, directeur van Fanpage.it, gehackt met Graphite-spyware. Onderzoeken naar deze en andere gevallen lopen nog.
Juridische druk blijft eveneens een groot probleem. Italië registreert nog altijd het hoogste aantal Strategic Lawsuits Against Public Participation (SLAPPs) in Europa, terwijl strenge strafrechtelijke smaadwetten journalisten aan extra juridische risico’s blootstellen.
Ook werden zorgen geuit over mediapluriformiteit en de veiligheid van journalisten, onder meer na de geplande verkoop van grote mediabedrijven en een autobomaanslag gericht op onderzoeksjournalist Sigfrido Ranucci in 2025.
De missie werd geleid door de European Federation of Journalists en uitgevoerd samen met MFRR-partners ECPMF, Free Press Unlimited, het International Press Institute en OBCT. Een volledig rapport van de bevindingen van de missie zal de komende weken worden gepubliceerd.
Download het volledige persbericht.
